Michael La Sasso vừa thực hiện thành công cú putt cuối cùng, champagne lập tức được mở tại Indianapolis. Các đồng đội vây quanh và tưới đẫm nhà cựu vô địch NCAA trong khoảnh khắc anh đăng quang ở sự kiện khép lại mùa giải LIV Golf.

Nhưng phía sau màn ăn mừng xa hoa ấy lại là một bức tranh hoàn toàn khác.

Các báo cáo về nhà cung cấp chưa được thanh toán, nhân viên đối diện nguy cơ mất việc, tiền thưởng bị chậm và những sự kiện liên tục bị hủy khiến champagne tại Indianapolis mang theo một cảm giác rất khác. Đó có thể không chỉ là lễ khép lại một mùa giải, mà còn là hình ảnh cuối cùng của LIV Golf dưới hình hài mà thế giới từng biết đến.

Một tổ chức mang tên LIV vẫn có thể tồn tại. Lịch thi đấu, các đội và một vài gương mặt quen thuộc có thể tiếp tục xuất hiện. Nhưng cuộc chiến từng làm rung chuyển golf chuyên nghiệp nam dường như đã đi đến hồi kết.

Sau hàng tỷ USD được chi ra và năm mùa giải chia cắt, câu hỏi quan trọng nhất không còn là LIV có thể sống sót hay không.

Câu hỏi là: LIV Golf đã thực sự thay đổi điều gì và rốt cuộc tất cả chuyện này để làm gì?

LIV không thất bại vì thiếu tiền thưởng

Trong phần lớn thời gian tồn tại, LIV vận hành bên ngoài những quy luật kinh doanh thông thường.

Một giải đấu có lượng người xem thấp, doanh thu hạn chế và mức độ quan tâm không tương xứng với chi phí đáng lẽ khó có thể kéo dài. Nhưng LIV không cần phải sống bằng doanh thu truyền hình, bán vé hay tài trợ. Giải đấu có sự hậu thuẫn từ Quỹ Đầu tư Công Saudi Arabia và vì thế có thể chấp nhận thua lỗ ở quy mô mà không một tổ chức thể thao thông thường nào chịu đựng được.

Đó từng là sức mạnh lớn nhất của LIV.

Nhưng nó cũng trở thành điểm yếu mang tính quyết định.

Khi các ưu tiên đầu tư của Saudi Arabia thay đổi, LIV gần như không có khả năng tự bảo vệ. Lượng người xem thấp không trực tiếp giết chết giải đấu. Những tranh cãi về nhân quyền hay một sản phẩm thi đấu chưa đủ hấp dẫn cũng không thể khiến LIV dừng lại, miễn là dòng tiền vẫn tiếp tục.

LIV suy yếu khi nguồn lực từng cho phép giải đấu đứng ngoài thị trường không còn sẵn sàng chi trả cho những thất bại ấy.

Điều đó cho thấy LIV chưa bao giờ thực sự xây dựng được một mô hình kinh doanh độc lập. Nó tồn tại nhờ một mục tiêu lớn hơn golf và bắt đầu tan rã khi mục tiêu ấy thay đổi.

Những dấu hiệu không còn có thể che giấu

Quá trình suy giảm ban đầu diễn ra tương đối chậm.

LIV hủy sự kiện tại New Orleans với lý do thời tiết và tránh cạnh tranh với World Cup. Sau đó xuất hiện những báo cáo về các khoản thanh toán chưa hoàn tất. CEO Scott O’Neil liên tục khẳng định tương lai của giải đấu vẫn tích cực, nhưng những tuyên bố ấy hiếm khi đi kèm kế hoạch đủ cụ thể.

Rồi mọi thứ diễn ra nhanh hơn.

LIV tiến hành các thủ tục pháp lý để chuẩn bị cho khả năng sa thải hàng loạt. Mối quan hệ với Asian Tour rạn nứt, trong khi DP World Tour không tiếp tục chính sách ân xá một phần dành cho các thành viên LIV.

Giải vô địch đồng đội tại Michigan bị hủy chỉ một tuần trước thời điểm dự kiến diễn ra. Một chuỗi chương trình âm nhạc cũng bị loại khỏi lịch vào sát ngày khai mạc. Quỹ thưởng cá nhân tại Indianapolis bị cắt giảm một nửa mà không có lời giải thích công khai.

Các golfer được cho là gặp tình trạng chậm nhận tiền thưởng. Một số người và đại diện bắt đầu thăm dò khả năng trở lại PGA Tour. Những thông tin liên quan đến tương lai của Jon Rahm và Tyrrell Hatton càng làm gia tăng cảm giác rằng LIV không còn kiểm soát được đội hình của mình.

Đây không còn là những sự cố riêng lẻ. Chúng tạo thành một bức tranh về một giải đấu đang thu hẹp cả nguồn lực, quy mô lẫn niềm tin nội bộ.

Khi người chịu thiệt không phải các triệu phú

Phía sau những hợp đồng trị giá hàng trăm triệu USD là một nhóm người ít được nhắc đến hơn: nhân viên, nhà cung cấp và các doanh nghiệp nhỏ từng tham gia vận hành hệ thống của LIV.

Theo nội dung một vụ kiện, LIV bị cáo buộc đề nghị thanh toán 200.000 USD cho một doanh nghiệp nhỏ dù số hóa đơn chưa trả vượt quá một triệu USD. Nếu thông tin này được xác nhận, đây không đơn thuần là một tranh chấp thương mại.

Với một giải đấu từng chi tiêu gần như không giới hạn, khoản chênh lệch ấy có thể chỉ là một sai số. Nhưng với doanh nghiệp nhỏ, nó quyết định khả năng trả lương, duy trì việc làm và thậm chí là sự tồn tại của cả công ty.

Các golfer LIV có thể rời đi với khối tài sản bảo đảm cho nhiều thế hệ. Họ có đủ thời gian và nguồn lực để cân nhắc bước tiếp theo trong sự nghiệp. Những người lao động phía sau giải đấu lại không có đặc quyền tương tự.

Đó là sự tương phản lớn nhất trong khung cảnh champagne tại Indianapolis: những người đã nhận được nhiều nhất vẫn tiếp tục ăn mừng, còn những người phụ thuộc vào hoạt động thường ngày của giải đấu phải tự hỏi hậu quả sẽ theo họ về nhà như thế nào.

“Golf, But Louder” kết thúc trong im lặng

LIV từng bước vào thế giới golf với sự ồn ào gần như chưa từng thấy.

Greg Norman tuyên bố về một cuộc cách mạng. Phil Mickelson trở thành người truyền bá tích cực nhất. Yasir Al-Rumayyan đại diện cho nguồn lực tài chính gần như không có giới hạn. Các hợp đồng khổng lồ liên tục xuất hiện và mỗi cuộc đào tẩu đều đặt PGA Tour vào thế phải phòng vệ.

Nhưng khi LIV tiến gần đến hồi kết, những nhân vật từng châm ngòi cuộc chiến đều không còn đứng ở trung tâm.

Al-Rumayyan đã rời vị trí chủ tịch. Norman không còn làm CEO. Mickelson vắng mặt phần lớn mùa giải. Brooks Koepka và Patrick Reed cũng được cho là đã tìm đường trở lại hệ thống truyền thống.

Khoảng trống ấy khiến Bryson DeChambeau trở thành tiếng nói nổi bật nhất còn lại của LIV.

DeChambeau có phong độ tốt tại major, sở hữu lượng khán giả lớn trên YouTube và biết cách kết nối với người hâm mộ. Nhưng anh không có tinh thần đối đầu của Norman, khả năng gây tranh cãi của Mickelson hay quyền tiếp cận nguồn lực khổng lồ như Al-Rumayyan.

DeChambeau muốn LIV tiếp tục tồn tại, nhưng sự tồn tại ấy cũng gắn trực tiếp với thương hiệu và tương lai của chính anh. PGA Tour chưa cho thấy họ sẵn sàng mở cửa chào đón anh trở lại.

Lời kêu gọi “cho LIV thêm một cơ hội” vì thế khó tạo ra nhiều sự đồng cảm.

Sau năm năm kiện tụng, lôi kéo golfer và đẩy tiền thưởng lên mức thiếu bền vững, lời kêu gọi đoàn kết chỉ xuất hiện khi nguồn lực suy giảm dễ được nhìn nhận như sự tuyệt vọng hơn là một đề nghị hòa giải thực sự.

LIV 2.0 có thể tồn tại, nhưng không còn là một mối đe dọa

Scott O’Neil vẫn khẳng định LIV có tương lai. Giải đấu được cho là đang tìm kiếm khoản tài chính mới từ 250 đến 350 triệu USD và đã xác định một nhà đầu tư dẫn đầu.

Về lý thuyết, LIV vẫn có thể tiếp tục hoạt động.

Nhưng ngay cả khi tìm được nguồn vốn mới, phiên bản tiếp theo khó có thể duy trì quy mô cũ. Khoản đầu tư vài trăm triệu USD rất khác với sự hậu thuẫn gần như không giới hạn từng giúp LIV ký những hợp đồng lớn và tổ chức các giải đấu có quỹ thưởng khổng lồ.

Câu hỏi cũng không chỉ nằm ở tiền.

LIV cần giữ đủ số golfer nổi tiếng để thuyết phục nhà đầu tư rằng sản phẩm vẫn còn giá trị. Nhưng nhiều người trong đội hình lại đang tìm kiếm lối thoát. Nếu Rahm và Hatton ra đi, lực lượng vốn đã thiếu chiều sâu càng suy yếu.

Lịch thi đấu thu hẹp và đội hình mất ngôi sao cũng có thể ảnh hưởng đến tư cách tính điểm trên bảng xếp hạng thế giới.

Một LIV Golf năm 2027 vì thế có thể vẫn tồn tại dưới tên gọi cũ, nhưng gần với một chuỗi sự kiện biểu diễn hơn là đối trọng của PGA Tour: ít tiền hơn, ít ngôi sao hơn và cũng ít ý nghĩa hơn.

LIV không chiêu mộ được thế hệ định hình tương lai

Trong giai đoạn đầu, sức mạnh lớn nhất của LIV không chỉ nằm ở những golfer đã ký hợp đồng, mà còn ở nỗi sợ về người tiếp theo sẽ ra đi.

Dustin Johnson gia nhập. Sau đó là Koepka, DeChambeau, Cameron Smith và cuối cùng là Jon Rahm. Bản hợp đồng Rahm đặc biệt quan trọng bởi golfer Tây Ban Nha vẫn đang ở đỉnh cao, vô địch major và có khả năng định hình thập kỷ tiếp theo của golf.

Tuy nhiên, làn sóng được kỳ vọng không bao giờ thực sự xảy ra.

Scottie Scheffler ở lại. Rory McIlroy ở lại. Jordan Spieth, Justin Thomas, Collin Morikawa, Rickie Fowler và Viktor Hovland cũng không rời PGA Tour.

Rahm trở thành ngôi sao thực sự duy nhất mà LIV bổ sung sau đợt chiêu mộ ban đầu.

Khi nỗi sợ về những cuộc đào tẩu tiếp theo giảm xuống, LIV mất đi công cụ gây sức ép quan trọng nhất. Và khi nguồn tiền Saudi Arabia không còn, mối đe dọa gần như biến mất cùng lúc.

Nhưng LIV đã tìm đúng những điểm yếu của PGA Tour

Nếu chỉ nhìn LIV như một dự án thất bại, golf sẽ bỏ qua bài học quan trọng nhất.

LIV không tạo ra những vấn đề của PGA Tour. Giải đấu chỉ nhận ra các vết nứt đã tồn tại từ lâu và sử dụng tiền để tác động vào đó.

Lịch thi đấu PGA Tour quá dày. Nhiều giải có hình thức tương tự nhau và thiếu câu chuyện đủ rõ để giải thích tại sao khán giả nên quan tâm. Sản phẩm truyền hình trở nên lặp lại, trong khi hệ thống thi đấu không làm nổi bật được đâu là những tuần quan trọng nhất của mùa giải.

PGA Tour đã nhầm lẫn giữa việc khán giả quen xem một sản phẩm với lòng trung thành thực sự dành cho sản phẩm ấy.

Tổ chức này cũng không có cơ chế phòng vệ trước một đối thủ sẵn sàng mất hàng tỷ USD. Mỗi golfer ra đi khiến cấu trúc cũ trông yếu hơn, đồng thời buộc PGA Tour phải thay đổi nhanh hơn những gì họ từng sẵn sàng thực hiện.

Signature Events, quỹ thưởng lớn hơn, quyền lợi cổ phần và các cải cách lịch thi đấu đều chịu ảnh hưởng trực tiếp từ mối đe dọa LIV.

Theo nghĩa ấy, LIV không thắng cuộc chiến, nhưng đã buộc PGA Tour phải thay đổi.

Hợp đồng bảo đảm không tạo ra sự quan tâm

LIV cho rằng mô hình truyền thống đối xử bất công với golfer khi không bảo đảm tiền thưởng và buộc người chơi phải tự chịu chi phí mỗi tuần.

Lập luận ấy có phần hợp lý. Nhưng LIV lại đi quá xa theo hướng ngược lại.

Một golfer trong hệ thống truyền thống bắt đầu giải đấu mà không có gì được bảo đảm. Thu nhập, thứ hạng và quyền thi đấu phụ thuộc vào thành tích. Cấu trúc ấy khắc nghiệt, nhưng phần lớn sự kịch tính của golf cũng được hình thành từ chính sự bất định đó.

Hợp đồng bảo đảm của LIV loại bỏ phần đáng kể hậu quả của việc thi đấu kém. Khi một golfer đã nhận hàng chục hoặc hàng trăm triệu USD, vị trí của họ trong một giải đấu riêng lẻ khó tạo ra cảm giác cấp bách tương tự.

Vì vậy, những khoảnh khắc lớn nhất của LIV thường diễn ra bên ngoài sân golf.

Tin một ngôi sao nhận lời gia nhập LIV thu hút sự chú ý lớn hơn màn trình diễn của chính golfer ấy sau khi hợp đồng hoàn tất. Các cuộc chuyển nhượng tạo ra tin tức, nhưng golf lại không tạo được sức hút tương đương.

Đó là nghịch lý cơ bản của LIV: giải đấu có thể mua được golfer, nhưng không thể mua được ý nghĩa cho kết quả thi đấu.

Không thể sản xuất truyền thống bằng logo

Hệ thống đồng đội được kỳ vọng trở thành tài sản lâu dài của LIV. Các đội có tên gọi, màu sắc, đội trưởng, logo và những tuyên bố về giá trị thương hiệu trong tương lai.

Nhưng bản sắc thể thao không hình thành chỉ bằng thiết kế.

Lòng trung thành cần địa điểm, ký ức, những cuộc đối đầu và câu chuyện được tích lũy qua thời gian. Nó cần người hâm mộ nhìn thấy bản thân trong đội bóng hoặc cảm thấy được kết nối với lịch sử của đội.

Các đội LIV phần lớn chỉ đại diện cho những golfer tạm thời được xếp cùng nhau. Đội trưởng được trả lương cao nhưng danh hiệu của họ mang tính nghi lễ nhiều hơn là biểu tượng cộng đồng.

Chi tiết Dustin Johnson không thể nhớ tên ba đồng đội từng cùng mình vô địch 4Aces cho thấy khoảng cách giữa một đội thể thao thực sự và một thương hiệu được tạo dựng trong phòng họp.

LIV muốn nhận được lợi ích của truyền thống trong thời gian vận hành của một công ty khởi nghiệp. Đó là điều tiền bạc không thể rút ngắn.

Sportswashing không cần sự chấp nhận để thành công

LIV không thể tách rời khỏi những tranh cãi liên quan đến hồ sơ nhân quyền của Saudi Arabia và cáo buộc sử dụng thể thao để cải thiện hình ảnh quốc gia.

Ban đầu, những tranh cãi ấy khiến nhiều người biết đến các vấn đề của Saudi Arabia hơn. Theo góc nhìn đó, chiến dịch dường như phản tác dụng.

Nhưng sportswashing không nhất thiết phải khiến công chúng thay đổi hoàn toàn quan điểm. Đôi khi, nó chỉ cần duy trì sự xuất hiện đủ lâu để sự phẫn nộ biến thành mệt mỏi.

Đó là điều đã diễn ra trong golf.

Khán giả ban đầu tranh luận dữ dội về nhân quyền, đạo đức, tiền bạc và lòng trung thành. Sau đó, cuộc trò chuyện bị nhấn chìm bởi kiện tụng, những màn công kích, lập luận “bên kia cũng vậy” và các vấn đề địa chính trị quá phức tạp.

Cuối cùng, nhiều người không thay đổi quan điểm. Họ chỉ ngừng quan tâm.

Sportswashing không nhất thiết cần sự chấp nhận. Sự quen thuộc và trạng thái tê liệt của công chúng đôi khi đã đủ để hoàn thành mục tiêu.

PGA Tour còn đứng vững nhưng không thể nhận mình toàn thắng

Sự suy tàn của LIV không đồng nghĩa PGA Tour chiến thắng một cách trọn vẹn.

Các sự kiện Signature được tạo ra để bảo vệ những ngôi sao hàng đầu bằng quỹ thưởng lớn hơn, quyền tham dự được ưu tiên và sự an toàn cao hơn. Trong giai đoạn khẩn cấp, cơ chế ấy có ý nghĩa.

Nhưng những biện pháp phòng vệ tạm thời đang có nguy cơ trở thành các bức tường lâu dài.

Tiền bạc và cơ hội ngày càng tập trung vào nhóm golfer vốn đã sở hữu nhiều nhất. Trong khi đó, con đường vươn lên tầng lớp tinh hoa ngày càng hẹp với những người phía dưới.

PGA Tour từng được xây dựng trên nguyên tắc thành tích quyết định vị thế. Sau cuộc chiến với LIV, nguyên tắc ấy phải tồn tại song song với một tầng lớp được bảo vệ.

Các golfer ở lại cũng có quyền cảm thấy bị tổn thương. Họ từ chối những lời đề nghị lớn, bảo vệ PGA Tour và chấp nhận sự bất ổn. Nhưng sau đó, ban lãnh đạo lại bí mật công bố thỏa thuận khung với chính quỹ đầu tư mà họ từng mô tả như một mối đe dọa đối với các giá trị của golf.

Lòng trung thành được yêu cầu, nhưng không được đáp lại bằng sự minh bạch tương xứng.

Nếu các golfer LIV được phép trở lại, môn thể thao cần đến sự hòa giải. Tuy nhiên, sự hòa giải ấy cũng phải thừa nhận rằng mỗi lựa chọn trong năm năm qua đều khác nhau và phải mang theo những hậu quả khác nhau.

Có những mùa giải golf đã mất vĩnh viễn

Tổn thất lớn nhất không nằm hoàn toàn ở tiền bạc.

Trong năm mùa giải chia cắt, những golfer hàng đầu chỉ thường xuyên gặp nhau tại các major. Phần còn lại của lịch đấu thiếu những cuộc đối đầu có thể tạo thành lịch sử.

Sự nghiệp golfer rất ngắn. Các cuộc cạnh tranh cần được lặp lại để trở thành kình địch thực sự. Nhưng những năm đáng lẽ dành cho Scheffler, McIlroy, Rahm, Koepka, DeChambeau và các ngôi sao khác đối đầu thường xuyên lại bị tiêu tốn vào tranh chấp hợp đồng, kiện tụng, điểm OWGR và điều kiện tham dự.

Dù thế giới golf được thống nhất theo cách nào, những cuộc đấu đã mất không thể được tổ chức lại.

Đó là những mùa giải mà golf chuyên nghiệp đã không được sống đúng với tiềm năng của mình.

Di sản lớn nhất của LIV là sự mệt mỏi

LIV xuất hiện đúng lúc golf đang đón nhận hàng triệu người chơi mới sau đại dịch. Đây đáng lẽ là cơ hội để golf chuyên nghiệp đưa khán giả bước vào nhịp điệu của một mùa giải.

Thay vào đó, họ phải chứng kiến cuộc tranh cãi kéo dài giữa các triệu phú, các tổ chức quyền lực và một quỹ đầu tư quốc gia.

Người hâm mộ trung thành có thể tiếp tục theo dõi. Khán giả phổ thông không có nghĩa vụ phải chịu đựng tất cả sự phức tạp ấy.

Sự mệt mỏi có thể trở thành di sản lâu dài nhất mà LIV để lại. Cuộc chiến làm xói mòn niềm tin giữa golfer, các tổ chức và công chúng.

LIV không cần phải tồn tại lâu dài để thay đổi golf. Nó chỉ cần làm hư hại nền móng của hệ thống cũ, buộc những người còn lại phải xây dựng lại trên một mặt đất không còn nguyên vẹn.

LIV thất bại, nhưng golf buộc phải học

Sẽ thiếu công bằng nếu khẳng định không có điều tích cực nào xuất hiện từ thời kỳ hỗn loạn ấy.

LIV cho thấy những thị trường như Australia, Nam Phi và nhiều khu vực khác vẫn có nhu cầu lớn với golf chuyên nghiệp. PGA Tour cần nâng cao quan hệ với châu Âu và đưa sản phẩm của mình đến nhiều nơi hơn thay vì chỉ tập trung vào nước Mỹ.

LIV cũng buộc PGA Tour phải đối diện với lịch thi đấu thiếu mạch lạc, cách trình bày trì trệ và việc không ưu tiên đúng mức cho người hâm mộ.

Golf không nhất thiết cần trở nên ồn ào hơn. Nhưng golf cần rõ ràng hơn.

Khán giả cần biết giải đấu nào thực sự quan trọng, golfer nào đang cạnh tranh chức vô địch, ai có nguy cơ mất quyền thi đấu và vì sao tuần đấu này đáng xem.

Các cải cách tốt nhất không phải là sao chép âm nhạc, hố đấu lễ hội hay mô hình đồng đội của LIV. Điều PGA Tour cần học là cách tạo thêm ý nghĩa cho mỗi sự kiện và đặt người hâm mộ vào trung tâm sản phẩm.

Cuộc chiến kết thúc nhưng những vết bẩn vẫn còn

LIV Golf đã làm giàu cho nhiều golfer, buộc PGA Tour cải tổ và phơi bày những điểm yếu của golf chuyên nghiệp.

Giải đấu cũng chia cắt môn thể thao, làm suy giảm giá trị nhiều mùa giải và biến những vấn đề về danh dự, lòng trung thành cùng nguyên tắc thành các cuộc thương lượng bằng tiền.

Nó cho thấy một môn thể thao thường xuyên nói về sự chính trực sẽ phản ứng như thế nào khi sự chính trực thực sự phải trả giá.

Một số người giữ nguyên lựa chọn. Những người khác phát hiện rằng niềm tin của mình có thể thương lượng. Nhưng không phe nào bước ra khỏi cuộc chiến mà hoàn toàn nguyên vẹn.

Khi những giọt champagne cuối cùng được phun tại Indianapolis, La Sasso rời green và biến mất khỏi khung hình. Buổi ăn mừng để lại áo quần ướt sũng, vị ngọt trên da và cảm giác dính nhớp quen thuộc sau một màn lễ hội.

Một lần tắm có thể rửa sạch một phần.

Nhưng chỉ thời gian mới trả lời được điều gì trong năm năm LIV Golf có thể được gột bỏ – và điều gì đã ngấm quá sâu vào golf chuyên nghiệp.

GolfEdit.com